Giới chức Mông Cổ vừa thông báo đã tiếp nhận 29 bộ hóa thạch khủng long từng bị buôn lậu ra khỏi lãnh thổ quốc gia này vào năm 2006. Các mẫu vật được đánh giá có giá trị khoa học và văn hóa lớn, trong đó nổi bật là bộ xương Tarbosaurus được bảo tồn hơn một nửa. Đây là chi khủng long ăn thịt nổi tiếng của Trung Á và là họ hàng gần của Tyrannosaurus rex.
![]() |
| Nhiều mẫu vật khủng long quý giá được trao trả lại cho Mông Cổ. |
Theo thông tin từ cơ quan chức năng, các hóa thạch này bị đánh cắp và vận chuyển trái phép ra nước ngoài nhằm mục đích thu lợi bất chính. Năm 2013, lực lượng hải quan Pháp phát hiện những mẫu vật đầu tiên, mở đầu cho quá trình hợp tác giữa Pháp và Mông Cổ nhằm hồi hương các hiện vật theo quy định quốc tế về chống buôn bán trái phép tài sản văn hóa.
Lễ bàn giao chính thức diễn ra tại Paris vào tháng Mười hai năm 2025. Toàn bộ 29 mẫu vật hiện đã được chuyển đến thủ đô Ulaanbaatar, nơi các chuyên gia sẽ tiến hành làm sạch, phân loại và chuẩn bị cho việc trưng bày tại bảo tàng. Đây được xem là một trong những đợt hồi hương hóa thạch lớn nhất của Mông Cổ trong nhiều năm qua.
Các mẫu vật được trả lại bao gồm hóa thạch của nhiều nhóm khủng long khác nhau như Theropoda, Ornithomimosauria và Hadrosauridae. Chúng có niên đại khoảng 65-70 triệu năm, thuộc cuối Kỷ Phấn Trắng, thời kỳ mà khu vực ngày nay là sa mạc Gobi từng là môi trường sinh sống của nhiều loài khủng long đặc hữu.
Trong số đó, bộ xương Tarbosaurus được bảo tồn một phần được đánh giá có giá trị đặc biệt. Chi này là động vật săn mồi đứng đầu chuỗi thức ăn tại khu vực Trung Á cổ đại, có thể dài hơn 10 mét và nặng trên 5 tấn. Một số nhà cổ sinh vật học cho rằng Tarbosaurus có thể không phải một loài hoàn toàn tách biệt, mà là đại diện châu Á của Họ Bạo long, có quan hệ gần gũi với T. rex.
Việc hồi hương các hóa thạch này được Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Quốc gia Mông Cổ ghi nhận là bước tiến quan trọng trong nỗ lực bảo tồn di sản cổ sinh vật học của đất nước. Mông Cổ là một trong những quốc gia giàu hóa thạch khủng long nhất thế giới, nhưng cũng đối mặt với tình trạng buôn lậu hóa thạch kéo dài nhiều thập kỷ.
Song song với các hoạt động bảo tồn, nhiều nghiên cứu quốc tế liên quan đến khủng long vẫn đang được triển khai. Gần đây, các nhà khoa học đã phát triển ứng dụng DinoTracker sử dụng trí tuệ nhân tạo để nhận diện dấu chân khủng long, và các nhà nghiên cứu Nhật Bản phát hiện bằng chứng địa chất mới về vụ va chạm thiên thạch liên quan đến sự kiện tuyệt chủng 66 triệu năm trước. Những phát hiện này tiếp tục mở rộng hiểu biết về lịch sử tiến hóa của các loài khủng long.
Nguồn: "Mongolia has returned 29 illegally exported dinosaur fossils" / UA News.

0 Nhận xét