HÀN QUỐC PHÁT HIỆN LOÀI KHỦNG LONG MỚI SAU 15 NĂM

Các nhà cổ sinh vật học vừa công bố phát hiện Doolysaurus huhmini, loài khủng long ăn thực vật mới được nhận diện từ bộ xương không hoàn chỉnh của một cá thể non tìm thấy tại Hàn Quốc. Đây là loài khủng long mới đầu tiên được mô tả ở quốc gia này trong vòng 15 năm, đồng thời là mẫu vật đầu tiên có phần hộp sọ được bảo tồn đủ để nghiên cứu chi tiết.

Phục dựng ngoại hình Doolysaurus huhmini. Tranh của Jun Seong Yi.

Theo nhóm nghiên cứu do Tiến sĩ Jongyun Jung (Đại học Texas tại Austin và Đại học Quốc gia Chonnam) dẫn đầu, Doolysaurus huhmini sống trong giai đoạn giữa Kỷ Phấn Trắng, khoảng 113-94 triệu năm trước. Loài này thuộc Họ Thescelosauridae, nhóm khủng long hai chân, kích thước nhỏ đến trung bình, phân bố chủ yếu tại Đông Á và Bắc Mỹ trong Kỷ Phấn Trắng. Nó được đặt tên theo nhân vật khủng long Dooly trong loạt phim hoạt hình cùng tên rất nổi tiếng của Hàn Quốc, được phát sóng trên đài KBS từ năm 1983 đến 1993. Tên loài huhmini dùng để vinh danh nhà cổ sinh vật học người Hàn Quốc Min Huh và những đóng góp của ông cho khoa học xứ kim chi.

Hóa thạch được phát hiện năm 2023 trong các lớp đá thuộc Thành hệ Ilseongsan trên đảo Aphae, vùng duyên hải Tây Nam bán đảo Triều Tiên. Mẫu vật bao gồm một số xương sọ, đốt sống, xương chi sau và đặc biệt là nhiều viên gastrolith, những viên sỏi được động vật nuốt vào để hỗ trợ quá trình nghiền nát thức ăn trong dạ dày. Sự hiện diện của cụm gastrolith với kích thước và khối lượng đáng kể gợi ý rằng loài này có thể có chế độ ăn đa dạng hơn so với các họ hàng gần.

Nhờ công nghệ chụp CT vi mô (micro-CT), các nhà khoa học đã tái dựng được nhiều chi tiết giải phẫu bên trong khối đá chứa hóa thạch, bao gồm cấu trúc xương bị che khuất. Phân tích mô học cho thấy cá thể được tìm thấy chỉ khoảng hai năm tuổi, có kích thước tương đương một con gà tây. Các nhà nghiên cứu ước tính khi trưởng thành, Doolysaurus huhmini có thể lớn gấp đôi kích thước này.

Giáo sư Julia Clarke (Đại học Texas tại Austin) cho biết cá thể non này có thể mang lớp phủ lông tơ, một đặc điểm từng được ghi nhận ở nhiều nhóm khủng long nhỏ khác. Bà mô tả: "Tôi nghĩ nó trông khá dễ thương, có lẽ giống một con cừu non nhỏ."

Phát hiện này đặc biệt quan trọng bởi trước đây, dữ liệu hóa thạch khủng long tại Hàn Quốc chủ yếu là dấu chân và các dạng hóa thạch vết tích khác, trong khi hóa thạch xương gần như rất hiếm. Trước Doolysaurus huhmini, chỉ có hai loài khủng long được mô tả từ các bộ xương không hoàn chỉnh ở nước này, đều thuộc Kỷ Phấn Trắng muộn.

Theo nhóm tác giả, sự xuất hiện của Doolysaurus huhmini cho thấy mức độ đa dạng của khủng long tại Hàn Quốc trong Kỷ Phấn Trắng có thể cao hơn nhiều so với những gì hồ sơ hóa thạch hiện có phản ánh. Các địa điểm như đảo Aphae, nơi điều kiện bảo tồn khác biệt so với các vùng có dấu chân phong phú, được kỳ vọng sẽ tiếp tục mang lại những phát hiện quan trọng trong tương lai.

Nghiên cứu mô tả loài mới đã được công bố trên tạp chí Fossil Record, góp phần mở rộng hiểu biết về sự tiến hóa của nhóm Neornithischia và bức tranh cổ sinh học của bán đảo Triều Tiên trong Kỷ Phấn Trắng.