NHÀ CỔ SINH VẬT HỌC HUYỀN THOẠI CỦA MÔNG CỔ RINCHEN BARSBOLD QUA ĐỜI

Nhà cổ sinh vật học lừng danh người Mông Cổ Rinchen Barsbold vừa qua đời vào ngày 28 tháng Tám năm 2025, hưởng thọ 90 tuổi.

Nhà cổ sinh vật học Rinchen Barsbold (1935-2025).

Ông sinh năm 1935, từng theo học Học viện Địa chất tại thủ đô Ulaanbaatar, Mông Cổ. Sau đó ông trở thành một chuyên gia về địa tầng học Đại Trung sinh và cổ sinh vật học động vật có xương sống hàng đầu tại Mông Cổ, châu Á cũng như trên toàn cầu. Ảnh hưởng của ông được biết đến nhiều hơn ở khối các quốc gia xã hội chủ nghĩa trong thời kỳ Chiến tranh lạnh, bởi các nghiên cứu của ông hầu hết được viết bằng tiếng Nga, vốn không phải ngôn ngữ thông thạo của các nhà khoa học phương Tây.

Barsbold đã đóng vai trò then chốt trong việc phát hiện và khai quật một trong những bộ sưu tập hóa thạch khủng long lớn nhất thế giới. Công trình nghiên cứu của ông đã góp phần hình thành nên cách hiểu hiện đại hơn về các giai đoạn tiến hóa cuối cùng của khủng long tại khu vực Á - Âu. Đặc biệt, ông là một trong những nhà khoa học đầu tiên trên thế giới tin và ủng hộ mạnh mẽ giả thuyết chim tiến hóa từ khủng long. Những phát hiện sau đó đã khẳng định rằng niềm tin của ông là hoàn toàn đúng đắn.

Ông từng tham gia mô tả và đặt tên cho nhiều chi, họ khủng long khác nhau như Adasaurus, Anserimimus, Conchoraptor, Gallimimus, Harpymimus, họ Oviraptoridae... Ông cũng được vinh danh khi vào năm 1981, Maryańska & Osmólska đã lấy tên ông đặt cho một chi khủng long mỏ vịt mới là Barsboldia.