CÔNG BỐ LOÀI KHỦNG LONG MỚI CÓ LÔNG NHỌN GIỐNG NHÍM Ở TRUNG QUỐC

Theo công bố trên Nature Ecology & Evolution, các nhà khoa học thuộc Viện Nghiên cứu Khoa học Quốc gia Pháp (Centre national de la recherche scientifique, CNRS) và các đồng nghiệp quốc tế đã mô tả Haolong dongi, một loài khủng long phi điểu mới thuộc nhóm Iguanodontia có niên đại Phấn Trắng sớm, dựa trên mẫu hóa thạch da được bảo tồn xuất sắc tại Trung Quốc. Đây là lần đầu tiên các nhà nghiên cứu ghi nhận những gai rỗng nằm trên bề mặt da của khủng long, một đặc điểm chưa từng được biết đến trong suốt hơn 200 năm nghiên cứu nhóm Iguanodontia.

Phục dựng ngoại hình của Haolong dongi. Tranh của Fabio Manucci.

Mẫu vật là một cá thể non, được phân tích bằng chụp X-quang và cắt lát mô học độ phân giải cao. Các quan sát cho thấy tế bào da và cấu trúc gai rỗng được bảo tồn ở mức độ hiếm gặp, cho phép tái dựng chi tiết hình thái của lớp gai bao phủ phần lớn cơ thể con vật . Nhóm nghiên cứu cho rằng những gai này có thể đóng vai trò phòng vệ tương tự lông nhím, đồng thời không loại trừ khả năng chúng hỗ trợ điều hòa thân nhiệt hoặc cảm nhận môi trường.

Loài mới được đặt tên Haolong dongi, trong đó tên chi nghĩa là "hào long" (毫龙), tức "rồng lông nhọn", còn tên loài nhằm vinh danh nhà cổ sinh vật học Trung Quốc Đổng Chi Minh (Dong Zhiming), người có nhiều đóng góp cho nghiên cứu khủng long châu Á và thường được gọi là "khủng long tiên sinh". Theo mô tả, đây là một loài khủng long ăn thực vật sống trong môi trường chịu áp lực săn mồi từ các loài khủng long ăn thịt nhỏ hơn. Sự xuất hiện của các gai rỗng được xem là một đổi mới tiến hóa độc đáo, không trùng lặp với bất kỳ cấu trúc da nào từng biết ở khủng long trước đây.

Nhóm nghiên cứu đang xem xét hóa thạch Haolong dongi tại Bảo tàng Địa chất An Huy.

Một điểm đáng chú ý là mẫu vật thuộc cá thể chưa trưởng thành, khiến câu hỏi về việc liệu lông nhọn có tồn tại ở cá thể trưởng thành hay không vẫn còn bỏ ngỏ. Điều này mở ra hướng nghiên cứu tiếp theo nhằm xác định mức độ biến đổi hình thái theo tuổi và vai trò sinh thái của cấu trúc đặc biệt này trong suốt vòng đời của loài.

Phát hiện này không chỉ mở rộng hiểu biết về sự đa dạng của nhóm Iguanodontia mà còn cho thấy mức độ phong phú của các chiến lược tiến hóa ở khủng long có thể lớn hơn nhiều so với những gì khoa học từng ghi nhận. Việc bảo tồn mô mềm ở cấp độ tế bào trong hóa thạch 125 triệu năm tuổi cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của các điều kiện địa chất đặc biệt tại Trung Quốc, nơi nhiều mẫu vật xuất sắc đã làm thay đổi hiểu biết về sinh học khủng long.

Với Haolong dongi, giới nghiên cứu có thêm một minh chứng rằng các cấu trúc da ở khủng long vẫn còn nhiều điều chưa được khám phá. Những gai rỗng độc đáo này không chỉ bổ sung một mảnh ghép mới vào bức tranh tiến hóa của nhóm động vật cổ đại này, mà còn đặt ra câu hỏi rộng hơn về sự đa dạng hình thái mà hóa thạch mô mềm có thể tiếp tục hé lộ trong tương lai.

Nguồn: Augustin Baudier, "A dinosaur with spikes exhibiting unprecedented properties discovered in China" / Phys.