Một nghiên cứu định lượng vừa công bố đã mang đến góc nhìn mới về cách di chuyển thật sự của Tyrannosaurus rex, loài khủng long ăn thịt nổi tiếng nhất. Thay vì bước bằng cả bàn chân như con người, T. rex nhiều khả năng chạy trên đầu ngón chân, tương tự các loài chim lớn hiện nay như đà điểu. Kết luận này được rút ra từ phân tích kết hợp giữa mô hình hóa bộ xương, so sánh với động vật hiện đại và dữ liệu dấu chân hóa thạch.
Nghiên cứu sử dụng bốn bộ xương T. rex được bảo tồn tốt để mô phỏng các kiểu đặt chân khác nhau khi di chuyển. Các mô hình này sau đó được đối chiếu với dáng đi của người, đà điểu và một số loài chim khác nhằm xác định kiểu vận động phù hợp nhất. Song song đó, nhóm tác giả còn phân tích kích thước và hình dạng dấu chân hóa thạch được cho là của T. rex, thuộc lĩnh vực nghiên cứu gọi là "ichnology".
Kết quả cho thấy bàn chân của T. rex hoạt động theo cách tương đồng với chân chim hiện đại. Điều này bao gồm tần suất sải bước cao hơn, độ dài bước chân ngắn hơn so với kích thước cơ thể, và tốc độ tối đa ở mức trung bình. Theo nhóm nghiên cứu, đây là bằng chứng cho thấy T. rex sở hữu nhiều đặc điểm vận động giống chim hơn so với những hình dung phổ biến trước đây.
Tốc độ di chuyển của T. rex phụ thuộc đáng kể vào kích thước cơ thể. Những cá thể trẻ, nhỏ hơn có thể đạt tốc độ khoảng 11m/giây, trong khi các cá thể trưởng thành khổng lồ như mẫu vật Sue chỉ đạt khoảng 5m/giây (11m/giây đồng nghĩa với việc những con T. rex trẻ có thể đánh bại con người nhanh nhất là Usain Bolt trong khoảng cách 100m, bởi tốc độ trung bình của Bolt ở cự ly này chỉ là 10,44m/giây). Điều này gợi ý rằng chế độ săn mồi và nguồn thức ăn của T. rex có thể thay đổi theo từng giai đoạn phát triển.
![]() |
| Bản sao bộ xương Sue the T. rex. |
Phát hiện mới cũng củng cố quan điểm rằng nhiều đặc điểm giống chim đã xuất hiện ở các loài khủng long chân thú phi điểu từ rất lâu trước khi chim hiện đại tiến hóa. Việc T. rex di chuyển bằng đầu ngón chân không chỉ phù hợp với cấu trúc xương mà còn hài hòa với hiểu biết hiện tại về mối quan hệ tiến hóa giữa khủng long phi điểu và chim (khủng long điểu).
Theo các tác giả, đây là phân tích định lượng đầu tiên đánh giá tác động của kiểu đặt chân lên dáng đi của T. rex. Kết quả mở ra hướng tiếp cận mới trong nghiên cứu chuyển động của các loài khủng long lớn, vốn từ lâu vẫn là chủ đề gây tranh luận trong cổ sinh vật học.
Những kết luận này cũng có thể ảnh hưởng đến cách khủng long phi điểu được tái hiện trong phim ảnh và truyền thông đại chúng. Thay vì hình ảnh một sinh vật nặng nề, bước chân dậm mạnh xuống đất, T. rex có thể đã di chuyển linh hoạt hơn, với dáng đi gọn nhẹ tương tự các loài chim lớn ngày nay, nhưng với kích thước và bộ hàm đáng sợ hơn nhiều.
Nguồn: Rachel Funnell, "How Did T. Rex Move? If You’ve Ever Been Chased By An Ostrich, You Already Know" / IFL Science.


0 Nhận xét